ตั้งครรภ์ช่วง COVID-19 ปลอดภัยไหม ต้องดูแลตัวเองอย่างไรดี?

ตั้งครรภ์ช่วง COVID-19

หลายครอบครัววางแผนที่จะมีลูกในปี 2020 นี้ แต่เมื่อเจอกับไวรัสโควิด-19 (COVID-19) ที่เริ่มแพร่ระบาดเป็นวิกฤติโลกตั้งแต่ต้นปี ก็ทำให้พับโครงการมีลูกกันไว้ สำหรับคุณแม่ที่ ตั้งครรภ์ช่วง COVID-19 จะปลอดภัยกับลูกไหม หรือต้องดูแลตัวเองอย่างไรบ้างในช่วงตั้งครรภ์นี้

การตั้งครรภ์ กับ ไวรัสโควิด-19 (COVID-19) 

โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019 หรือ COVID-19 โรคนี้ทำให้ป่วยเป็น โรคปอดบวม ปอดอักเสบ สามารถทําให้เกิดระบบหายใจล้มเหลวได้

ในกลุ่มหญิงตั้งครรภ์ทั่วไปที่ไม่ใช่กลุ่มเสี่ยง คือ ไม่ได้เดินทางมาจากต่างประเทศ หรือ สัมผัสใกล้ชิดกับผู้ติดเชื้อ ไม่มีข้อมูลว่า โอกาสติดเชื้อ COVID-19 มากกว่าคนทั่วไปหรือไม่ 

แต่ด้วยร่างกายขณะตั้งครรภ์ มีความเปลี่ยนแปลงหลาย ๆ อย่าง อาจทำให้ภูมิต้านทานลดลง หรือ ร่างกายอ่อนแอลง เมื่อตั้งครรภ์จึงอาจมีโอกาสเจ็บป่วย หรือ ติดเชื้อต่าง ๆ ได้ง่ายขึ้น ไม่เพียงแต่ไวรัส COVID-19 จึงต้องดูแลร่างกาย เตรียมพร้อมร่างกายเมื่อวางแผนตั้งครรภ์ ให้แข็งแรง

ตั้งครรภ์ช่วง COVID-19 ปลอดภัยไหม?

หากร่างกายแม่แข็งแรงปกติ ไม่ได้ติดเชื้อไวรัส COVID-19 และไม่อยู่ในกลุ่มเสี่ยงที่สัมผัส ใกล้ชิดผู้ติดเชื้อ สามารถตั้งครรภ์ได้อย่างปลอดภัย โดยดูแลตัวเองเหมือนปกติ ไม่ต้องกังวล

สำหรับแม่ตั้งครรภ์ที่ติดเชื้อ ยังไม่มีข้อมูลชี้ชัด ว่าการติดเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019 ทำให้เพิ่มโอกาสแท้ง และยังไม่ทราบโอกาสของการส่งต่อเชื้อไปสู่ทารกในครรภ์

รกอาจได้รับความเสียหาย มีการศึกษาจากสถาบันการแพทย์นอร์ธเวสเทิร์น เมดิซีน (Northwestern Medicine) ของสหรัฐฯ พบผลทดสอบทางพยาธิวิทยาหลังการให้กำเนิดบุตรของหญิง 16 คนที่ติดเชื้อ COVID-19 บ่งชี้ว่า "รก" ได้รับความเสียหาย 

หากติดเชื้อขณะตั้งครรภ์ อาการไม่แตกต่าง หรือรุนแรงจากคนทั่วไป ยกเว้นในรายที่อ้วน หรือมีโรคประจำตัวที่ควบคุมไม่ดีอยู่เดิม

ผลต่อพัฒนาการเด็ก ราชวิทยาลัยสูตินรีแพทย์สหราชอาณาจักรบอกว่า ยังไม่มีหลักฐานว่าเชื้อไวรัสนี้ส่งผลต่อพัฒนาการของทารก


ลูกจะติดเชื้อไวรัส COVID-19 จากในครรภ์ไหม?

พบทารกติดเชื้อในสายรก ในเดือน ก.ค. 2563 มีรายงานข่าวจากต่างประเทศว่า ทารกแรกเกิดเพศหญิงในรัฐเทกซัส ของสหรัฐฯ ซึ่งคลอดจากแม่ที่ป่วยด้วยโรคโควิด-19 ถูกตรวจพบว่าติดเชื้อโควิด-19 ด้วย หลังจากที่เธอคลอดออกมาได้เพียง 24 ชั่วโมง

โดยพบปัญหาในการหายใจ และมีไข้ ทำให้แพทย์ต้องเร่งนำตัวเข้ารักษาอาการในห้องไอซียู โดยทั้งแม่ และเด็กต้องรักษาอาการอยู่นาน 2 สัปดาห์ ก่อนที่จะหายจากอาการป่วย และได้รับอนุญาตให้กลับบ้านได้ ขณะที่ผลการตรวจเบื้องต้นยืนยันว่าพบเชื้อโควิด-19 ในสายรก ซึ่งน่าจะเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการติดต่อจากแม่ไปสู่ทารกในครรภ์ 

การพบเด็กทารกแรกเกิดติดเชื้อโควิด-19 ถือเป็นเรื่องใหม่ ก่อนหน้านี้ยังไม่มีข้อมูลที่บ่งชี้ว่าเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 จะสามารถแพร่จากแม่ตั้งครรภ์ที่ติดโควิด-19 ไปยังทารกในครรภ์ได้จริงหรือไม่ เคสนี้จึงถือเป็นเคสตัวอย่างที่อาจจะเป็นหลักฐานยืนยันว่า มีความเป็นไปได้ที่ลูกในครรภ์สามารถติดเชื้อโควิด-19 จากแม่ ก่อนที่จะคลอดออกมา


การดูแลตัวเองเมื่อตั้งครรภ์ ช่วง COVID-19 

สำหรับหญิงตั้งครรภ์ และ หลังคลอดที่ไม่ใช่กลุ่มเสี่ยง ดูแลตัวเองเหมือนกับคนทั่วไปที่ไม่ได้ตั้งครรภ์ 

- สวมหน้ากากอนามัย เมื่อต้องออกจากบ้าน ออกไปในที่สาธารณะ 

- หลีกเลี่ยงการสัมผัส ใกล้ชิดกับกลุ่มเสี่ยง ผู้ที่เดินทางมาจากต่างประเทศ มีไข้ มีอาการไอ

- พยายามเลี่ยงไม่ไปในที่คนเยอะ ๆ เช่น ห้างสรรพสินค้า สถานีรถไฟฟ้า ตลาด ฯลฯ โดยไม่จำเป็น 

- รักษาระยะห่าง ในการอยู่ร่วมกับคนอื่น พยายามเว้นระยะห่าง 1 – 2 เมตร

- ไม่ใช้มือสัมผัสบริเวณดวงตา ปาก และจมูก โดยเฉพาะถ้ายังไม่ได้ล้างมือ หรือ ออกไปนอกบ้าน

- ไม่ใช่ของใช้ร่วมกับคนอื่น โดยเฉพาะภาชนะรับประทานอาหาร และของใช้ส่วนตัว 

- ล้างมือบ่อย ๆ ด้วยสบู่และน้ำสะอาดนานอย่างน้อย 20 วินาที โดยเฉพาะหลังการไอจาม สัมผัสสิ่งแปลกปลอม ก่อนรับประทานอาหาร หรือออกจากห้องน้ำ 

- หากไม่มีสบู่ ให้ใช้แอลกอฮอล์เจล 70 เปอร์เซ็นต์ล้างมือแทน โดยถูอย่างน้อย 20 วินาที เช่นเดียวกับการใช้สบู่ล้างมือ

- ใช้กระดาษทิชชู่ หรือใช้ต้นแขนด้านบนปิดปากทุกครั้ง ในขณะไม่ได้สวมหน้ากากอนามัย ถ้ามีอาการไอ จาม


กลุ่มเสี่ยงในที่นี้คือ ผู้ที่มีประวัติการเดินทางมาจากประเทศกลุ่มเสี่ยง หรือสัมผัส หรือใกล้ชิดผู้ป่วย COVID-19 ควรปฏิบัติตน ดังนี้

- แยกตนเองออกจากครอบครัว และสังเกตอาการจนครบ 14 วัน งดการใช้สิ่งของร่วมกับผู้อื่น

- งดการออกไปในที่ชุมชนสาธารณะโดยไม่จำเป็น และงดการพูดคุย หรืออยู่ใกล้ชิดกับผู้อื่นในระยะใกล้กว่า 2 เมตร

- กรณีครบกำหนดนัดฝากครรภ์ ต้องแจ้งเจ้าหน้าที่ให้ทราบว่าตนเองอยู่ระหว่างการเฝ้าระวัง 14 วัน เพื่อพิจารณาเลื่อนการฝากครรภ์ และปฏิบัติตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่

- กรณีเจ็บครรภ์คลอด ต้องไปโรงพยาบาลทันที และแจ้งเจ้าหน้าที่ให้ทราบว่าตนเองอยู่ระหว่างการเฝ้าระวัง 14 วัน

ตั้งครรภ์ช่วง COVID-19 ให้นมลูกอย่างไร

ติดเชื้อไวรัส COVID-19 ให้นมลูกได้ไหม ? 

แม่ที่ติดเชื้อไวรัส อาจจะกังวลว่า ยังจะสามารถให้นมลูกได้ไหม เพราะนมแม่ คือ สารอาหารที่จำเป็นสำหรับทารก จากงานวิชาการ ยังไม่มีหลักฐานเพียงพอว่ามีการแพร่เชื้อไวรัสผ่านทางน้ำนม ดังนั้นแม่ที่ติดเชื้อไวรัสสามารถให้นมลูกได้ 

ในกรณีแม่เป็นผู้ที่สงสัยว่าจะติดเชื้อ หรือ แม่ที่ติดเชื้อ COVID-19 แล้วและมีสภาพร่างกายพร้อมที่จะปั๊มนม หรือ ให้นมลูก สามารถให้นมลูกได้ แต่ต้องปฎิบัติตามดังนี้

ก่อนให้นมลูก หรือ ก่อนปั๊มนมแม่ 

- อาบน้ำ หรือเช็ดทำความสะอาดเต้านม และหัวนมด้วยน้ำ และสบู่

- ล้างมือให้สะอาดด้วยน้ำและสบู่ นานอย่างน้อย 20 วินาที หรือแอลกอฮอล์เข้มข้น 70% ขึ้นไป

- สวมหน้ากากอนามัย ตลอดการทำกิจกรรมเกี่ยวกับการเตรียมนม และการปั๊มนม

หลังปั๊มนม หรือ ให้นมลูก 

- ล้างทำความสะอาดอุปกรณ์ เช่น ที่ปั๊มนม ขวดนม ด้วยน้ำยาล้างอุปกรณ์ และทำการนึ่งเพื่อฆ่าเชื้อ และเก็บในที่ที่สะอาด

การดูแลร่างกายขณะตั้งครรภ์ให้แข็งแรง 

  • รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ เน้นอาหารที่เสริมธาตุเหล็ก และ โฟเลต เช่น เนื้อสัตว์ ผักใบเขียว
  • ออกกำลังกายเบา ๆ เช่น การเดิน ว่ายน้ำ โยคะ
  • ฝากครรภ์ตามกำหนด ถ้ามีความเสี่ยง สัมผัสกับผู้ป่วยติดเชื้อ ต้องรีบแจ้งแพทย์ 
  • รับประทาน วิตามินเสริมเมื่อตั้งครรภ์ วิตามินรวมสำหรับคนท้อง เช่น ธาตุเหล็ก โฟเลต เพื่อป้องกันการขาดวิตามิน แร่ธาตุ ควรรับประทาน วิตามินเสริมตั้งครรภ์ ตามแพทย์สั่ง

ถึงแม้จะเป็นช่วงการแพร่ระบาดของไวรัสไปทั่วโลก แต่หากเตรียมพร้อม ดูแลร่างกายให้แข็งแรงอยู่เสมอ ที่สำคัญคือ ผ่อนคลาย ไม่เครียด ทำใจให้สบาย คุณแม่มั่นใจได้ว่าจะสามารถตั้งครรภ์ได้อย่างปลอดภัย และมีลูกน้อยที่แข็งแรงได้อย่างแน่นอน

ที่มา : (1) (2) (3) (4) (5) (6) (7)

"Expert ดีดี" โควิด-19 ไอ หวัด ปวดท้อง ภูมิแพ้ อย่าปล่อยให้เรื้อรัง ปรึกษาฟรี คลิกเลย!

ติดตามGedGoodLife ช่องทางอื่น ๆ ได้ที่...

Facebook : GEDGoodLife
Nutroplex : nutroplexclub
Twitter      : @gedgoodlife
Line          : @gedgoodlife
Youtube   : GEDGoodLife ชีวิตดีดี

ถาม-ตอบ
ปัญหาสุขภาพ