
บทความโดย รศ.พญ.รวีรัตน์ สิชฌรังษี กุมารแพทย์โรคภูมิแพ้และภูมิคุ้มกัน
คุณพ่อคุณแม่ทราบไหมคะว่าช่วง 1,000 วันแรกของชีวิตลูก (ตั้งแต่อยู่ในครรภ์ จนถึงประมาณ 2–3 ขวบ) คือ ช่วงที่สมองของลูกเติบโตเร็วที่สุดในชีวิต และหนึ่งในสิ่งสำคัญเกี่ยวกับสมอง และโภชนาการที่คุณพ่อคุณแม่ควรโฟกัสเป็นพิเศษ ก็คือ ธาตุเหล็ก (Iron)
ข้อมูลทางการแพทย์ในปัจจุบันพบว่า สมองของเด็กเล็กต้องการธาตุเหล็กสูงมาก เพื่อการสร้างโครงสร้างสมองตั้งแต่รากฐาน เนื่องจากธาตุเหล็กมีบทบาทสำคัญในการสร้าง ไมอีลิน (Myelin) หรือ ปลอกหุ้มเส้นประสาท ลองนึกภาพง่าย ๆ หากเปรียบเส้นประสาท เป็น สายไฟ, ไมอีลิน จะเป็น ฉนวนหุ้มสายไฟ ซึ่งถ้าฉนวนดี กระแสไฟจะวิ่งเร็ว ทำให้สมองส่งสัญญาณได้ไว ทำให้คิดเร็ว ตอบสนองดี และแม่นยำ
มีงานวิจัยพบว่า เด็กที่ได้รับธาตุเหล็กไม่เพียงพอ จะมีระดับ IQ ต่ำกว่าเด็กที่ขาดธาตุเหล็ก ทำให้ มีปัญหาเรื่องการเรียนรู้ช้ากว่าเพื่อนวัยเดียวกัน, เหนื่อยง่าย, วอกแวกง่าย และมีสมาธิสั้นได้ ซึ่งถ้าการขาดธาตุเหล็กเกิดขึ้นในช่วง 1,000 วันแรก บางผลกระทบที่เกิดขึ้นอาจแก้ไขได้ยากค่ะ นอกจากนี้ เรามาทำความรู้จักกับ พรีไบโอติก และ กรดอะมิโน ที่มีความจำเป็นต่อสุขภาพของลูกน้อย ดังนี้ค่ะ
ข้อมูลทางการแพทย์พบว่า ลำไส้ กับ สมอง มีความเชื่อมโยงกัน เราเรียกความสัมพันธ์นี้ว่า Gut–Brain Axis หากลำไส้ดี สมองจะมีความพร้อมในการเรียนรู้ แต่หากลูกมีปัญหาของลำไส้ ได้แก่ ท้องอืด แน่นท้อง, ท้องผูกบ่อย, ขับถ่ายไม่สม่ำเสมอ อาจนำมาซึ่งอาการหงุดหงิดง่าย, อารมณ์ไม่ดี, สมาธิลดลง และการเรียนรู้ได้ไม่เต็มที่
โอลิโกฟรุกโตส (Oligofructose) เป็นใยอาหาร พรีไบโอติก ช่วยเพิ่มจุลินทรีย์ดีในลำไส้ ช่วยให้ขับถ่ายดีขึ้นอย่างเป็นธรรมชาติ, ลดปัญหาท้องผูก และช่วยเรื่องระบบภูมิคุ้มกันที่อยู่บริเวณลำไส้ด้วย ซึ่งหากระบบลำไส้ไม่สมดุลในเด็กจะมีผลเสียต่อ การดูดซึมอาหาร, สมาธิ และระบบภูมิคุ้มกัน
ไลซีน (Lysine) เป็นกรดอะมิโนจำเป็น ที่ร่างกายสร้างเองไม่ได้ ต้องได้จากอาหารหรือการรับประทานเสริม หน้าที่ของไลซีนที่สำคัญคือ ช่วยกระตุ้นความอยากอาหาร, สนับสนุนการทำงานของเอนไซม์ย่อยอาหาร และ ทำให้ระบบทางเดินอาหารทำงานดีขึ้น เด็กที่ขาดไลซีน มักมีอาการ เบื่ออาหาร, กินยาก, น้ำหนักขึ้นช้า, เหนื่อยง่าย นอกจากนี้ ไลซีนยังช่วยเพิ่มการดูดซึม แร่ธาตุ เช่น ธาตุเหล็ก แคลเซียม และสังกะสี ซึ่งจำเป็นต่อการพัฒนาการและการเจริญเติบโตของลูกอีกด้วย
หากคุณพ่อคุณแม่สังเกตว่าลูก เลือกกินอาหาร, กินน้อย, น้ำหนักไม่ขึ้นตามเกณฑ์ การเสริมวิตามินที่มีไลซีน อาจเป็นตัวช่วยที่ดีได้ โดยทำควบคู่กับ การกินอาหารหลากหลาย และบรรยากาศการกินที่ไม่กดดัน ทั้งนี้ คุณพ่อคุณแม่ควรปรึกษาแพทย์ ก่อนการให้ลูกรับประทานอาหารเสริม หรือ วิตามินทุกครั้งนะคะ
การดูแลลูกแบบองค์รวมให้มีสุขภาพกาย และใจที่ดี ฉลาด แข็งแรง อารมณ์ดี จึงควรดูแลให้ลูกได้รับสารอาหารที่ครบถ้วน รวมถึง ธาตุเหล็ก, โอลิโกฟรุกโตส และไลซีน เพื่อให้ลูกมีการเรียนรู้ที่ดี, มีระบบการขับถ่ายดี มีการเจ็บป่วยน้อย อันเป็นพื้นฐานของเด็กที่ฉลาด แข็งแรง และมีความสุข ซึ่งสามารถเริ่มต้นได้ตั้งแต่ 1,000 วันแรกของชีวิต ค่ะ

